Project Description

پرولاکتینوم شرایطی است که در آن یک تومور غیر سرطانی (adenoma) در غده هیپوفیز منجر به تولید بیش از حد هورمون پرولاکتین می شود. افزایش پرولاکتین به کاهش سطح هورمون های جنسی شامل استروژن در زنان و تستوسترون در مردان می انجامد. اگر چه عارضه ایجاد شده ناشی از پرولاکتینوم تهدیدی برای حیات فرد محسوب نمی شود اما می تواند اختلالات جنسی از جمله ناباروری و همچنین تغییر خلق را سبب شود. از جمله این اختلالات جنسی در زنان می توان به عادات ماهیانه نامنظم یا حتی قطع عادات ماهیانه، خروج شیر از پستان ها در زمان غیر از بارداری، خشکی واژن، آکنه، افزایش وزن و رویش موی صورت اشاره کرد. این اختلالات در مردان شامل اختلال در نعوذ، کوچک شدن جثّه، کاهش موی صورت و حتی رشد بیش از حد پستان ها می شود. هچنین کاهش تراکم استخوان ها، کاهش سطح سایر هورمون های هیپوفیز، کم کاری تیروئید، کاهش میل جنسی، سردرد و اختلال در بینایی نیز در هر دو جنس قابل مشاهده است.

پرولاکتینوم اغلب در سنین بین 20 تا 34 سال در زنان رخ می دهد. به طور کلی در هر دو جنس در هر سنی امکان وقوع آن وجود دارد اما احتمال بروز آن در کودکان بسیار کم است.

 تشخیص پرولاکتینوم

به منظور تشخیص این عارضه، سطح پرولاکتین خون و همچنین سطح سایر هورمون هایی که توسط غده هیپوفیز تولید می شوند، به منظور مقایسه با سطح نرمال آن ها اندازه گیری می شود. در مورد زنان، تست بارداری نیز ممکن است انجام شود. همچنین MRI و CT Scan جهت بررسی وجود تومور در هیپوفیز و تعیین سایز آن، تست بینایی به منظور بررسی سلامت دید و آزمایش تیروئید نیز جهت بررسی های تکمیلی انجام خواهد شد.

 درمان پرولاکتینوم

هدف نهایی در انواع روش های درمان پرولاکتینوم، بازگرداندن سطح پرولاکتین به میزان عادی، کاهش سایز تومور، تصحیح اختلالات بینایی و احیاء عملکرد نرمال هیپوفیز است. این درمان ها شامل دارو درمانی و جراحی می شود. از داروهای شبه دوپامین مانند Bromocriptine، Cabergoline یا Quinagolide طی دارو درمانی استفاده می شود. دوپامین می تواند از ترشح پرولاکتین ممانعت کند. این داروها در 80% بیماران به بازگشت سطح پرولاکتین می انجامد. با این همه در مصرف این داروها به عوارض جانبی آن ها خصوصا عوارض داروی Bromocriptine باید توجه داشت. چنانچه دارو درمانی به نتیجه مطلوب نرسد از جراحی و حتی پرتو درمانی استفاده خواهد شد. با این حال موفقیت آمیز بودن نتیجه جراحی نیز به سایز تومور و میزان تولید پرولاکتین بستگی دارد. در 80% بیمارانی که سطح پرولاکتین خون آن ها کمتر از ng/ml 250 است، استفاده از عمل جراحی موثر گزارش شده است. با این حال مطالعات نشان می دهد برحسب سایز تومور و اینکه طی جراحی چقدر از آن برداشته شده باشد، حدود 20% تا ۵0% احتمال بازگشت بیماری طی 5 سال پس از جراحی وجود دارد.

منابع

https://en.wikipedia.org/wiki/Prolactinoma

http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/prolactinoma/basics/definition/con-20028094

http://emedicine.medscape.com/article/124634-treatment

ویدئو